AMSTERDAM KAFASI

Yine mi Amsterdam? yeter gari! Anladık  tamam,  burası dünyanın 1 numaralı bisiklet şehri. Daha neyini yazıp duruyorsunuz!

Haklı olabilirsiniz. Gerçekten de neredeyse herkes bisiklet üstünde sanki.

Gerçekten öyle mi? herkes bisiklet kullanıyor mu? Hayır. O nedenle ilgililer ve yetkililer hala canla başla bisiklet kullanım oranını arttırmak için çabalıyorlar.

Amsterdam’da bisiklet ilk olarak 1920’li yıllarda çok yaygınlaşmış. Sebebi ekonomik kriz. Sudan ucuza satılan alman bisikletleri yetişmiş imdada.  Sonra 50’li yıllarda refah düzeyi yükselmiş, ve bisikletin yaşam alanı giderek yok olmuş. Sonrasında artan çocuk ölümleri, yerel halkın isyanı ve 70’lerde gelen petrol krizi bisikletin yıldızını yeniden parlatmış. Sonraki yıllarda ekonomi yeniden düzelmiş, ama bisikletin yükselişi yavaş yavaş da olsa devam etmiş. 80’lerde bisiklet yolları yapılmaya başlanmış, bisiklet paylaşım sistemi olgusu bu yıllarda ortaya çıkmış.

Günümüzde ise Amsterdam’ın bisiklet belediye başkanı var.  Hollanda Bisiklet Elçiliği diye bir kurum var. Bunlar dünyadaki ilk örnekler. Bisiklet elçiliği başka ülkelere de ilham olmuş. Danimarka’nın ve Almanya’nın da bisiklet elçilikleri var. Farklı adlarla benzer Kurumlar Avusturya ve Fransa’da da var.  Bu kurumlar başka ülkelere deneyimlerini satıyorlar. Yani danışmanlık yapıyorlar. Diğer yandan Dünya’nın en büyük bisiklet holdingi Accell yine bu ülkenin şirketi.

Amsterdam’ın bisiklet belediye başkanı New York’ta yaşıyor. O da deneyimlerini aktarıyor bu koca metropole. Çünkü New York, tıpkı Londra ve diğer bazı dev metropoller gibi bisiklette arıyor çareyi. 2016’nın haziran’ında başkan seçilen Anna Luten( online olarak herkesin katılabildiği oylama ile seçilmişti. Hatta biz de orada yaşayan dostumuz Eric Schuijt için oy kullanmıştık.) New York’ta 40’ıncısı düzenlenen ve 32 000 kişinin katıldığı, şehirde trafiğin yılda bir kez önemli bölgelerde durduğu Five Boro Bike Tour’a hayranlığını gizlemezken, New York’un hedeflediği bisiklet devrimini gerçekleştirmek için Amsterdam kafası ile yaşaması gerektiğini söylüyor. Sonrasında bebek adımlarıyla ilerlersin diyor.

Nasıl bir kafa bu?

Bisikletlilere kırmızı halı seren kafa diyor Luten. Bunun karşılığını nasıl alıyorlar?

13 yaşındaki Tijn Tazi’nin dondurucu soğukta bile okula bisikletle gitmesiyle alıyorlar.

Amsterdam’da konferans kapsamında katıldığımız teknik gezide bizim elimize bir harita ve bir de A4 kağıdına yazılı bir şeyler verdiler. Harita üzerindeki 4 noktayı dolaşarak başladığımız noktaya geri dönmemiz isteniyordu. Bunu yaparken yolda gördüğümüz bazı bisiklet kullanıcılarını kağıda işaretlememiz isteniyordu. Bu bisikletlilerin özellikleri neler miydi?

Bisikletini kullanırken bir eliyle valizini çeken,

Bisikletini sürerken başka bir bisikleti bir eliyle götüren,

Bisikletinde 3 çocuğunu birden taşıyan bir anne,

Bisiklet üstünde telefonuyla çok haşır neşir olan,

Kargo bisikletiyle yük taşıyan birileri.

Bulunduğunuz şehir Amsterdam olunca bu tipleri görmek pek de şaşırtmıyor insanı.

Bu keyifli görüntüler eşliğinde dünyanın 1 numaralı bisiklet kentini bisikletle dolaşmanın tadına varmış, böylesi yoğun bisiklet trafiğinde bisiklet kullanmanın acemiliğini gidermiş olduk.

Gerçekten de kırmızı halının iki tekerinizin altında olduğunu hep hissediyorsunuz. Zaten Hollanda halkı bisiklet yolu rengi olarak kırmızıya o kadar alışmış ki, kimsenin bu rengi maviye dönüştürme gibi bir kaygısı yok. ( Bilndiği gibi mavi, renk körleri tarafından görülebilen bir renk olduğu için uzmanlar tarafından öneriliyor. Bizim Çevre ve Şehircilik Bakanlığı da bu rengi öneriyor bu nedenle.)

Amsterdam bisiklet kenti olurken zorluklar yaşamamış mı dersiniz? Tabii ki yaşamış. 800 yaşında bir şehre modern bisiklet altyapısı kurmak pek kolay olmamış. Aynı şekilde Velocity konferansının düzenlendiği iki şehirden biri olan Nijmegen Hollanda’nın en eski kenti. 2000 yaşında. Romalılar tarafından kurulmuş. Bizim daha dün kasaba büyüklüğünde olan kentlerimizde otopark sorununun nasıl bir düğüm olduğunu düşünüyorum bir yandan.

Aslında yazacak şey çok Amsterdam hakkında, ama son sözü istatistiklere bırakalım.

Şehirdeki hane sayısı: 442.693

Şehirdeki toplam bisiklet sayısı 847.000

Hane başına düşen bisiklet sayısı 1,91

Bisikletle yapılan günlük yolculuk sayısı: 665.000

Bisikletle katedilen yıllık toplam mesafe: 2010: 487,000,000 km    2015: 760,000,000 km. <artış oranı %56

Bu, dünyanın etrafını 19.000 kez dolaşmak anlamına geliyor.

Hangi ulaşım modelini ne kadar tercih etmişler:

1986-1991: Bisiklet: %21    Toplu taşıma: %19   Yürüme: %30  Özel araç: %29

1994-1997: Bisiklet: %24     Toplu taşıma: %18    Yürüme: %28   Özel araç: %29

2005-2008: Bisiklet %29      Toplu taşıma: %18     Yürüme: %25   Özel araç: %27

2013-2014: Bisiklet: %32      Toplu taşıma: %17    Yürüme: %29   Özel araç: %20

2015:           Bisiklet: %36      Toplu taşıma: %16   Yürüme: %23     Özel araç: %24

Başkan Luten’in dediği gibi: Bebek adımlarıyla ilerleyeceksiniz. Bunun için ise Amsterdam kafasıyla bakacaksınız mevzuya. Kendini bu işe adayacaksın. Şehri yaşanabilir kılmanın yolunun bisikletten geçtiğine inanacaksın.

Ben 3 km bisiklet yolu yaptım, üç bisiklet kapasiteli ucube bisiklet park ünitesi yaptım hani siz neredesiniz? Kimse bisiklet binmiyor deyip işin içinden sıyrılmayacaksın.

Sağlıklı, cazip, erişilebilir bir şehir için bisiklet altyapısı kuracaksın. makam arabandan inip bisikletle, bebek arabasıyla, engelli sandalyesiyle şehrinde dolaşabiliyor musun, bakacaksın.

<sağlıcakla kalın, bisikletle kalın.

DCIM100GOPROGOPR4450.

Ekibimiz yön tayininde başarılı.

Amsterdam sokaklarında bisiklet keyfi   videosu.

 

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s